บทที่ 2: ระบบปฏิเสธเต็มรูปแบบ
2.1 รูปปฏิเสธธรรมดา (ない形) ของกริยาทั้ง 3 กลุ่ม
รูป ない (ปฏิเสธแบบธรรมดา) ผันต่างกันตามกลุ่มกริยา กลุ่ม 1 (u-verb) ให้เปลี่ยนเสียงลงท้าย う ให้เป็นเสียง あ แล้วเติม ない (ข้อยกเว้น: กริยาที่ลงท้าย う เปลี่ยนเป็น わ ไม่ใช่ あ เช่น かう→かわない) กลุ่ม 2 (ru-verb) ให้ตัด る แล้วเติม ない ส่วนกลุ่ม 3 (ไม่ปกติ) มีรูปเฉพาะคือ する→しない และ くる→こない
| กลุ่มกริยา | Dictionary form | ない形 (ปฏิเสธธรรมดา) |
|---|---|---|
| กลุ่ม 1 | かう (ซื้อ) | かわない |
| กลุ่ม 1 | のむ (ดื่ม) | のまない |
| กลุ่ม 1 | いく (ไป) | いかない |
| กลุ่ม 2 | たべる (กิน) | たべない |
| กลุ่ม 2 | みる (ดู) | みない |
| กลุ่ม 3 | する (ทำ) | しない |
| กลุ่ม 3 | くる (มา) | こない |
2.2 ～なくてもいいです: ไม่ทำก็ได้
ผันจากรูป ない ตัด い แล้วเติม くてもいいです ใช้บอกว่าไม่จำเป็นต้องทำสิ่งนั้นก็ได้ ไม่ใช่การห้าม เพียงแค่ไม่บังคับ เช่น あした やすみですから、はやく おきなくても いいです (พรุ่งนี้หยุด เพราะฉะนั้นไม่ต้องตื่นเช้าก็ได้)
| โครงสร้าง | ตัวอย่าง | ความหมาย |
|---|---|---|
| V-ない → なくてもいいです | にちようびは しごとに いかなくても いいです。(วันอาทิตย์ไม่ต้องไปทำงานก็ได้) | ไม่ไปก็ได้ |
| V-ない → なくてもいいです | ぜんぶ たべなくても いいですよ。(ไม่ต้องกินให้หมดก็ได้นะ) | ไม่จำเป็นต้องทำให้ครบ |
2.3 ～なければなりません: ต้องทำ (รูปสุภาพและรูปธรรมดา)
ผันจากรูป ない ตัด い แล้วเติม ければなりません ใช้บอกว่าจำเป็นต้องทำ ถ้าไม่ทำจะไม่ดีหรือไม่ได้ รูปสุภาพคือ ～なければなりません ส่วนรูปธรรมดา (พูดกับเพื่อนสนิท) คือ ～なければならない
| ระดับความสุภาพ | โครงสร้าง | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| สุภาพ | V-なければ + なりません | レポートを ださなければ なりません。(ต้องส่งรายงาน) |
| ธรรมดา | V-なければ + ならない | レポートを ださなければ ならない。(ต้องส่งรายงาน) |